teknologia berriak

2007-01-20T05:03:00.001-08:00

Ikaskuntz zailtasunak dituen haurrak, diagnostikatua izan eta gero, tratamendu edo terapia baten objektu izan beharko da.
Aintzinan, ikaskuntz zailtasun hauek, desoreka emozionaletatik zetozela uste zen, baina gaur egun ez da hori pentsatzen. Zergaitik? Nolakoa da gaur eguneko pentsakera?Hurrengo artikuluak irakurri ondoren hausnartuko duzue.

2007-01-20T05:03:00.000-08:00

PERTZEPZIO BISUALENTZAKO FAKULTATEAK, ERRAZTASUNAK ZEINTZUK DIRA?

Haurraren ikaskuntzen garapenerako garrantzitsuak dira oso, pertzepzio bisualaren hurrengoko fakultateak:

Bisomotrizitate koordinazioa
Figuren pertzepzioa
Pertzepzio konstantea
Espazioaren posizioaren pertzepzioa
Erlazio espazialen pertzepzioa

Gaitasun hauek lortzeko argi dago, umea entrenatu egin behar dela, eragiketa edo jarduera ezberdinen bidez, eta ariketa horiek behin eta berriz errepikatuz. Horretarako nolako jarduerak egin edo prestatu daitezke haurrentzako? Adibidez, papelaren ebakuntza, atzamarrak erabiliz, bai irudi txi, ertain zein haundiekin. Horrela, haurrarentzat onuragarria eta aproposa dela uste dut. Eskuen mugimendua garatzen eta trebatzen lagunduko diolako. Haurrak praktikatu dezake beste ariketa batzuk eginez, edo praktikan ipiniz, adibidez, artaziak libreki erabiliz, flekoen bidezko ebagiketa, lerro zuzenen ebaketa eginez, eta figura edo irudi ezberdinak ebagiz.

Ebaketa egiteaz gain, haurrak ebagitakoa ere pegatzea beharrezkoa dela uste dut, horrela irudiak ebagitzeaz gain, pegatzen ere ikasiko du eta beraz, pertzepzio bisualerako garrantzitsua dela uste dut. Askotan esan ohi den bezala, "una imagen vale mas que mil plabras".
Pegatzeko ere, haurrak pausu edo metodo ezberdinak jarrai ditzake: adibidez, papelaren gaineko itsazketa espontaneoa, hau da, bat-batekoa. Muga batzuen barneko itsazketa, irudi baten barneko itsazketa, txotxen itsazketa, horrela irudi edo marrazki desberdinak lortuko ditu...
Haurrak pertzepzio bisuala garatuko du honelako aktibitate desberdinak landuz, beraz garrantziskoa da haurraren ezagutzetan sakontzea horrela bere gaitasunak gehiago garatzeko.
Gaitasun hoek beraz, garatu daitezkeela uste dut, eta hala da nahiz eta aintzinan horrela ez zen pentsatzen.
Urteak izan dira pentsakera aldaketa horrek sortu zirenetik eta ikuspegi positibista eta positibo honi esker,lortu nahi genituen helburuak finkatu eta gero, lortu egin ditugula uste dut. Gaur eguneko egoera besterik ez da analizatu behar!. Halan eta guztiz ere, oraindik egiteko asko dagoela esan behar dut.

2007-01-20T04:47:00.000-08:00

PSIKOMOTRIZITATEAK, HAURRA LAGUNTZEN AL DU? Noski baietz.

Psikomotrizitatea behar beharrezkoa da, haurrak jasaten dituen zailtasunak gainditzeko. Garantzitsuena, gurasoak euren seme -alabek jasaten dituzten psikomotrizitate zailtasunez ohartzea bada ere, askotan gertatzen da, egintza hau ez gertatzea eta horrek arazoak ekar ditzake. Lehenik eta behin, gurasoak horretaz ohartzea izango litzateke gure betebeharra, irakasleon betebeharra. Horretarako komunikazioa eta informazioa beharrezkoa da, hori barik, aurrerapausurik emango ez genukeela uste dut. Gainera haurra lagundu ahal izateko irakaslearen laguntzaz gain, gurasoena ere jaso behar dute, bestela zaila izango zaie ikaskuntz zailtasunei aurre egitea.
Badirudi, emen gurasoek , ezer gutxi egin dezaketela, baina ideia hau buruan duten pertsonek, "chip"a aldatu behar dute, zoritzarrez badaude ideia hau konpartitzen duten pertsonak, nahiz eta jendearen pentsamendua, zorionez asko aldatu den.

2007-01-19T11:45:00.000-08:00

IKUSMEN PERTZEPZIO GAITASUNAREN GARAPENA

Begoñazpi ikastolan burutu nituen praktikak, eta haurrak haien artean oso ezberdinak direla aipatu nahi dut, nahiz eta hau, lehendik jakin, nik, neure begiekin ikusi arte edo nik praktikak bizi izan ditudan arte ezin izan dut gauza edo esparru batzuetan baieztapen osoz jakin gaur egun gertatzen edo dauden arazoen artean, benetan zer gertatzen ari den jakin.

Praktikak burutu nituenean konturatu egin nintzen, errealitatea hantxe ikusi eta bizi izan nuela.
Hezkuntza betidanik garrantzitsua izan dela, gaur egun ere oso garrantzitsua dela eta beti garrantzitsua izango dela. Haur guztiok hezituak izan behar dira, guztiok ezituak izan garen moduan. Hezkuntzarik gabe ez dago nortasunik, komunikaziorik, fundamenturik...
Horregaitik eskolak, irakasleak eta bertan lan egiten duten profesionalen laguntzei esker hezkuntza aurrera eraman daiteke, eta horregaitik eskola erakunde hezitzailea dela esan behar dut.
Haur guztiek beharrezkoa dute hezkuntza, gizartean egokitasunez bizi daitezen, autonomoak izan daitezen, euren nortasuna garatzeko...

Haurrak diskapazitatea izan hala ez izan, garapenaren aspektu desberdinak hartzen dituen hezkuntza jasotzeko eskubidea eta betebeharra dutela uste dut.
Garapenaren aspektuak, honako hauek dira:

Sentsoriomotrizitate funtzioak
Hizkuntza
Entzumenezko pertzepzioa, ikusmen pertzepzioa eta ikumen pertzepzioa
Pentsatzeko, ikasteko eta adaptatzeko edo egokitzeko eta gogoratzeko erreztasuna
garapen emozionala lortzeko

Pertzepzio bisualak, egiten ditugun ekintza gehienetan parte hartzen dutela esan beharra dut.
Honi esker, bere efikaziari esker, zer lortu dezakegu? Haurrari irakurtzen , idazten, ortografia erabiltzen eta eragiketa aritmetikoak sortzen lagun diezaioke. Horrez gain, oinarrizko habileziak garatzen lagundu ahal dio haurrari, horrela eginkizun eskolarretan arrakasta izan dezan.

2007-01-15T03:42:00.000-08:00

ZAILTASUN HAUEK DITUZTEN HAURRAK NOLA TRATATU?

Irakurmenenean eta idazmenean arrazoi pedadogiko batzuk daude haurrak arazo edo zailtasun hauek izan ditzan bai irakurmenean zein idazmenean. Kausetariko garrantzitsuenetariko bat, hauexe da: ikasle irakaslearen arteko
erlazioa da. Irakasleak, ikaslearen konfiantza irabazi edo bermatu behar du, horrela kontaktu afektibo egoki bat lortuz. Horretarako, adaptazio pertsonal egokia izan behar du eta ikaslea motibatua izan behar du, adibidez, irribarre adierazgarri baina sinple batek, segurtasun nahikoa emango dio umeari, hau da, ikasleari.
Horrela, irakaslea haurraren konplizea izango da edo horrela ulertuko du behintzat haurrak, eta beraz lagungarria suertatuko zaio haurrari. Haurrari ez bazaio konplizitate hori trasmititzen, edo berak ez badu horrela ulertzen edo jasotzen, irakaslearen ahalegin guztiak alferrikakoak izango dira, ez dugu nahi dugun helburua lortuko nahiz eta helburu hori edo helburu horiek finkatuta izan. Nekea agertu ez dadin, fatiga sentsazioa ekidin.
Hau ez gertatzeko, umea motibatu egin behar da eta ez zaio estutu behar. Horretarako animatu egin beharko dugu, behar duen denbora eskeiniz eta abar.
Haurrari exijitu egin behar zaiola argi izan behar dugu baina beti ere muga batzuen barruan, hau da ikaslearen gaitasun eta beharrekin bat datorren irakaskuntza eskeini behar da.
Haurrek, fisikoki ondo ikusi behar dute euren burua, hau da ez dira fatigatuak edo gosez sentitu behar, hau horrela izatekotan ez genuke edo genituzke beharrezko emaitzak, hau da, errendimendu eskolar altua lortuko.
Honen erantzuleak, gurasoak ez ezik, irakasleak ere izango direlarik.
Beraz, orokorrean kontutan izan behar dena hauxe da: ikasgela bakoitzeko haurren kantitatea mugatua egon beharko da, haur hauei lagundu ahal izateko eta bakoitzarekin beharrezkoa den denbora igarotzeko.
Bakarkako programa sortuko da haur bakoitzarentzat, bere garapenaren beharrei modu egoki eta iraunkor batean erantzun ahal izateko.

2007-01-14T12:42:00.000-08:00

IRAKURMEN ETA IDAZMENEAN ZAILTASUNAK AURKEZTEN DITUZTEN HAURREN SINTOMAK

Idazmen eta irakurmenean akatsak egiten dituzten haurrak, psikomotrizitate alterazioak jasaten dituztela aipatu behar da. Alterazio horietako batzuk dira, adibidez honako hauek:

Jarrera bizkorgarriaren kontrolaren alterazioa;
Denbora-espazioaaren egituraketaren eta antolakuntzaren alterazioa;
Gorputz eskemaren alterazioa;
Lateralitatearen alterazioak;
Adimen prozesuen alterazioak.

Haur Hezkuntzan eta hasierako zikloan psikomotizitate hezkuntzak garrantzia izugarria izango du.

Umeengan aurkitutako akatsen artean, honako hauek dira sarritan errepikatzen direnak:

Aztertu egin dugu, pertzepzio arazoak zein espazioaren orientazioekin arazoak dituzten haurrek, erratu egiten direla hurrengo letrak idaztean: "b" letra idazten dute, "d" letra idatzi beharrean edo "b" , "p" letra idatzi beharrean. Beste batzutan, "p" letra idazten dute "q" letra idatzi beharrean eta "u" letra ere,"n" letraren ordez idazten dute. Mota honetako akatsa, errotazio hitzez ezagutu daiteke.
Haurrak askotan aldakuntzak egiten ditu: adibidez, "el" idazten edo irakurtzen du "le" irakurri beharrean. "tro" idazten edo irakurtzen du "tor" idatzi edo irakurri beharrean. "sol", "los" idatzi edo irakurri beharrean. Eta azkenik, "prado" idatzi edo irakurtzen du, "pardo"ren ordez. Mota honetako akatsari, errebersioa deritzogu. Honetarako, ezinbestekoa suertatzen da, ikusmen sintesia eta analisiari dagokion ariketak egitea.
Beste akats arruntenetarikoa, hauexe da: letra baten edo gehiagoren suspertzioa. Adibidez, "peota" idaztea edo irakurtzea "pelota"ren ordez. Mota honetako akatsari, huts egiteak edo utzikeriak deritzogu.
Letra baten ordezkaketa egitea, beste letra bat aukeratuz: adibidez, "o", "u"ren ordez." e", "i"ren ordez...
Batzutan, letrak gehitu edo errepikatzen dira eta akats hau, agregatuak hitzarekin ezagutzen da. Entrenamendu analotiko-sintaktikoarekin zuzentzen direla aipatu behar dugu.
Hitzak modu desegoki batean banatzen dituzte: adibidez, "pa pame abraza" erabiltzen dute, "papá me abraza"ren ordez. Akats mota hau, disoziazio bat da eta beraz, hitz honekin ezagutzen da,akats mota hau.
Beste askotan, zenbait hitz lotzen dute esaldi baten barnean, hau da, esaldi berean. "lanieveesblanca", "la nieve es blanca"ren ordez. Akats mota honi, atxikidurak deritzogu.
Era berean, hitz baten barnean, banakuntzak ematen dira. Beraz akats mota honi, banakuntzak deritzogu eta hiztegi zein ikusmenen ariketa desberdinak landuz, zuzendu daitezke akats mota hauek. Horretarako haurra prest egon behar dela uste dut. Ume bakoitza mundu bat da eta bakoitzarekin izan behar dugun tratua, berezia izan behar da sentsibilitate eta konfiantza eskeintzeko moduan, bestela haurrak ez du onartuko aurkezten zaion arazoa eta zaila izango da hau horrekin lan egitea.
Amaitzeko, esan soinu berbera duten bi grafema ezberdintzeko, arazoak izan ditzakeela haurrak. Adibibez, "g-j", "ll-y" edo "v-b" soinuak ezberdintzerako orduan. Akats mota guztiak zuzendu daitezke eta beharrezkoa da zuzenketa horiek egitea, haurrak arazorik izan ez dezan. Akats guztiak tratatu daitezkeela argi izan behar dugula uste dut, bai eta haurrari zein haurraren inguruko pertsonei trasmititzea garrantzizkoa da; laguntza hau gabe ezinezkoa izango da haurraren arazoak edo dituen zailtasunak gainditzea. Askotan ematen diren akats hauek, akats ortografikoak bezala zuzendu daitezkeela uste dut, betiere kontutan hartu behar dugu zein akats motaren eta mailaren inguruan ari garen. Baina identifikatu bezain laister irtenbideak bilatzen saiatu behar garela uste dut, batez ere haurrari edo umeari laguntzeko asmoz.

2007-01-14T12:41:00.000-08:00

Idazmen eta irakurmenaren ikaskuntza zailtzen dituzten kausak ezberdinak dira. Askotan eta sarritan gurasoak estutu egiten dira, ikusten dutenean euren seme edo alabak sei urte bete dituela eta ez duela ikasten zein irakurtzen ikasi. Baina guraso hauek argi izan behar dute eta onartu egin behar dute, ikaskuntz hauek ez dutela gainditu behar euren adin kronologikoarekin batera, baizik eta garapen fase batzuk gainditu behar dituela kontutan izan behar da.
Nik, praktikak, Begoñazpi ikastolan burutu nituen eta bazegoen ondo irakurtzen ez zuen mutil bat eta idazten ez zekien beste mutiko bat. Hala ere beste gelakidekoekin batera esertzen zen gelan eta klaseak beste umeekin batera jarraitzen zituen. Hau da, azalpenak beste umeek bezala jarraitzen zituen. Mutiko horren gurasoak arduratuta zeuden oso eta uste izan zuten ez zuela inoiz egokitasunez idazten ikasiko.
Mutiko horrek laguntza berezia jasotzen zuen horrela astean birritan beste irakasle pedagogo batekin ematen zituen orduak. Lagungarria zen haurrarentzat eta astiro astiro bere hobekuntza prozesua aztertu eta gero, aurrerakuntza izugarria eman zuela konturatu nintzen.

Gurasoak ere ezberdinak dira eta bakoitzak egoera ahalik eta normaltasun osoz eramatea komeni da. Beraz haurrak aurrera egin dezan ( azken finean hau da guztion helburua), gaitasun sentsitiboa, pertzeptiboa, erreprezentazio - sinbolikoa lantzea beharrezkoa da, aktibitate ludiko eta psikomotrizitateari esker.

2007-01-14T12:38:00.000-08:00

Irakurmena eta idazmenean huts egitearen arrazoiak ezberdinak direla argi izan behar dugu, baina batez ere, huts egite hau gertatzeko kausak desberdinak izan daitezkeela kontutan hartu behar dugu. Haien artean badaude batzuk oinarrizkoenak edo funtsezkoenak direnak:
afekzio organikoak, kausa edo arrazoi psikologikoak, kausa edo arrazoi pedagogikoak eta azkenik, faktore sozialak.
Lehenengo aipamenari dagokionez, trastorno sentsorialek hartzen dute garrantzia,hau da, ikusmen eta entzumenaren defizientziak dira, entzelopatiak eta minusbalia psikiko batetara eramaten dituztenak (Sindrome de Down,trastorno psikomotoreak...).
Kausa psikologikoei dagokionez, nortasunaren aldaketak desadostasun psikologikoaren kausak dira, eta horregatik, honek, garapenaren heldutasun normala ekiditzen du.
Hemen, faktore afektiboak garrantzia izugarria dauka, hau barik, haurraren arzoak ez lirakete konponduko. Beraz, faktore afektibo hau, trastorno emozionalen erantzulea da, adibidez, ziurtasun eza, blokeo emozionala, agresibitatea...sortzen duelarik haurrarengan.
Hau, ekiditzeko, edo gertatzen denean konpondu ahal izateko zer egin daiteke? Gaur egun, guraso eta irakasleen artean erlazio estu bat egotea komeni da, haurrarentzat onuragarria delako. Baina, zergaitik?edo zertarako? umearen ezagutzara heltzeko eta horrera umea laguntzeko. Hau da, umearen zailtasun edo arazo afektiboak konpontzeko.
Guraso eta irakasleen laguntza guztiz beharrezkoa da haurra lagundu ahal izateko, bestela laguntza gabe txarrera egingo du , ez diogu umeari lagunduko eta zaila edo ia ezinezkoa suertatuko da, nagusia egiten denean, arazo edo zailtasun afektibo horretan edo horietan ezer egitea. Beraz ahalik eta goizen jokatu behar dugu irakasleok, horrela goizetik hezitzeko haurra eta desajuste emozionalik eduki ez dezan.

2007-01-10T23:27:00.000-08:00

Haurraren ikaskuntz zailtasunei buruz, eta haurraren garapenaren bigarren fasean esan,hizkeran eta ulermenean zentratzen dela. Horrez gain, haurraren pentsamenduaren formakuntzak ere garrantzia izugarria duela. Ezaugarri nagusiak hauexek dira: ulermena eta gorputz osoaren erabilera gestuak adierazteko, lurrean lau hankatan eta oinez dabil, horrela objektu desberdinekin esperimentatzen eta bide batez objektu hauek erabiliko ditu eta azkenik, aginte sinple sinpleak ulertzen ditu (hartu, eman).
Haurraren lehenengo bizipen urteetan oso garrantzitsua da gauza berriak esperimenta ditzaten zeren eta horrela gauza berriak ezagutzen hasiko dira bere eguneroko bizitzaren egoeren aurrean era egokian eta autonomoan jokatzen ikasiko dute. Horretareko, haurraren amak eta inguruko pertsonek lagundu egin beharko lioketela uste dut,bai, horrekin ados nago: ama, papel oso garrantzitsua da zeren eta amaren estimuluei esker haurra esperimentatzen hasi ondoren,bere bizitza, izaera, nortasuna garatzen joango dela uste dut. Eta elementu edo faktore hauek oso garrantzitsuak izango dira haurrarentzat.

Haurra lau hanketan ibiltzen hasten denean, konturatuko da, berarentzat dena berria dela, aurretik ikusi ez dituen objektuak ikusi edo aurretik entzun ez dituen gauzak, orain entzuten dituela. Beraz, honek garrantzia izugarria dauka batez ere lehenengo urteetan, horrela ikaskuntz zailtasunen bat duen ere, goizetik jakin dezakegu, horrela ikaskuntz zailtasun batzuk ekiditzeko edo soluzio, hau da, irtenbide bat bilatzeko asmoz.

2007-01-10T22:37:00.000-08:00

Haur batzuk dituzten ikaskuntz zailtasunak, materia zehatz batzuetan kontzentratuta daude.
Irakurmena, dislexiarekin lotata dago eta idazmena aldiz, disgrafiarekin.
Garapen faseak dituzte haur guztiak eta hoiek normaltasunez garatzen ez badira, orduan esan dezakegu, haur batek ikaskuntz zailtasunak dituela.

Lehenengo bederatzi hilabetetan zehar, inteligentzia sentsoriomotrizitatea ematen da, hau da, haurrak, gestuak egiten hasiko da. Beraz, kasu honetan, gorputz dialogoaz hitz egin dezakegu.
Haurrak erreakzionatu egiten du eguneroko egoeren aurrean, adibidez, estimulu bisualen aurrean, bere ama edo edozein pertsonaren ahotsaren aurrean, zaraten aurrean.

Baina nola erreakzionatzen du? Bere jarrera eta postura ezberdinak hartuz. Haurraren erlazioa ingurugiroa-
rekin lotuta dago etengabean, nahiz eta haurrak oraindik inguratzen dioten pertsonen hizkera ez ulertu.
Baina nahiz eta ez ulertu, haurrei modu egokian hitz egin behar zaie, horrela astiro- astiro nahiz eta gu horretaz ez jabetu, honek konotazio onak izango ditu luzaroan haurrarentzat, eta horrela apurka apurka entzun egingo dituen hitzek, esan edo komunikatu nahi diogunarekin erlazio zuzena duenez gero, haurra egoera horretara gonbidatuko dugu.

2007-01-10T08:47:00.000-08:00

Gaur egun beraz, ikaskuntz zailtasunak dituzten haurrak asko dira. Horrek esan nahi du, errendimendu eskolar baxua emango dela eta ume hauek dira, beraz, ikaskuntz zailtasunak izango dituzten haurrak. Adibidez, hizkuntzaren garapenean izango dituzte arazoak, espazio- denboraren pertzepzioan...

Hau, batez ere, E.G.Bren hasieran emango da, hau da, eskolaritate hasieran umeak irakurtzen eta idazten ikasi behar duenean.
Umearentzat, egia esan, lan edo ahalegin izugarria suposatzen du honek eta lortzeko beharrezko gaitasuna ez izatekotan, berarentzat handicap edo estuasunezko egoera bat izan daiteke.

Nire iritziz, haurrari lagundu egin behar zaio eta autoestima ona izatera bideratu, honela lasaitasunez hartzeko...
kasu askotan onerantz egingo du, beste batzutan ezer gutxi egin ahal bada, betiere egoera ahalik eta hoberen eramaten eta onartzen ikasiko du.

Estutasun edo handicap honek, eskolarako asistentzia errefusatzerako joera dakar, ondorioz, eskolako aktibitate ezberdinak burutzeko. Baina ez hori bakarrik, pertsonalitate edo nortasun arazotsu, hau da, konfliktibo bat jaio edo sortu daiteke haurrarengan.
Ez dugu ahaztu behar, pedagogiarik onena, bakoitzaren erritmoa errespetatzea eta bakoitzak lortzen dituen habilezi edo lorpenak onartzea dela.

Askotan gertatzen da, haur hauen gurasoak pentsatzea haur hauek "trastoak", "alperrak"...direla, baina argi dagoena hauexe da: ez dutela euren seme edo alabaren errealitatea ezagutzen. Beraz zaila egingo zaie onartzea ikaskuntz zailtasunak bizi dituztela.
Nire ustez, honetaz jabetzea oso garrantzitsua da, bestela ezer gutxi egin daiteke eta haurra kaltetu besterik egingo dute.

Laguntza hau, irakasleek, psikologoek... eman diezaiokete, ikaskuntz zailtasunak ahalik eta azkarren konpon ditzaten.

2007-01-10T06:40:00.000-08:00

Ikaskuntz zailtasunei buruz hitz egitea erabaki dut, gaur egunean gertatzen den arazoetariko bat delako hezkuntzaren alorrean.
Asko dira, arazo hauek dituzten haurrak, baita ere gaur egun eta aintzinatik ematen diren ikaskuntz zailtasunak ere.

2006-11-16T01:56:00.000-08:00

Olatz Zamakona naiz, eta Lehen Hezkuntzako irakaslea izateko ikasten nabil.Betidanik, haurrak atsegin izan ditut, baita ere hezkuntza. Hezkuntza garrantzitsua baita, gizarte honetan egokitasunez bizi ahal izateko.
Haurrak hezitu gabe, ez genuke aurrerapausurik emango euren bizitzetan,ez genuke haurraren garapena garatuko, hau da, ez genuke haurra hezituko.

Nik, 21 urte ditut eta Bilbon bizi naiz. Etxean lau gara,ama,aita ahizpa eta ni. Nahiz eta nire haurtzaroaren denborarik gehiena Ibarrurin eman dudan, Bilbon igarotako uneen oroitzapen onak ditut.
Ibarruri, Zornotza eta Amorebietaren artean dagoen baserri bat da. Hantxe, nire amaren partetiko familia bizi,eta bizi izan da.
Ibarrurin, lagunak nituen. Hainbat eta hainbat jokuetara jolasten genuen elkarrekin. Egunero, mezetara joaten ginen,meza euskaraz ematen zelarik. Hango abadea beraz ondo ezagutzen dugu. Abade eta pertsona oso ona da.

Animaliak asko atsegin ditut,horregaitik, kilkerrak, sapoak, inurriak... harrapatzen sahiatzen ginen.
Animali hauetaz gain, beste animali askorekin ere ematen genuen egun ososa: txakur eta katuekin, astoekin, behiekin, txerriekin...
Denak ziren politak guretzat, nahiz eta batzuk besteak baino askoz politagoak izan.
Euskal dantzak ere ikasi nituen nire ahizparekin batera. Nahiz eta bera, ni baino nagusiagoa izan, dantza mota berdinak entzaiatzen, hau da, ikasten genituen. Nik, bost urte bakarrik nituenean hasi nintzen entzaiatzen eta adin hau nuelarik, (nire ahizpak ordea nik baino hiru urte gehiago zituen) lehen aldiz egin nuen dantza jende osoaren aurrean, nik bakarrik.

Nahiz eta gaur egun dantza talde batean ez egon, dantza hoiek ikasita ditudanez gero, gai naiz edozein herritan praktikan ipintzeko.